کد خبر: ۳۷۸۹۷



کوشکی و دلبر تنها یوزهای آسیایی در اسارت در کل دنیا هستند که هم‌اکنون در پارک طبیعت پردیسان از آن‌ها نگهداری می‌شود.

به گزارش حکیم مهر به نقل از فرادید، مسئولیت نگهداری از این دو فرد به طور مشخص با کلینیک تخصصی حیات‌وحش پارک پردیسان و زیرنظر پروژه بین‌المللی حفاظت از یوزپلنگ آسیایی است. تا به امروز سوالات متعدد و بعضا عجیبی درباره این دو دلداده مطرح بوده که در ذیل به دو مورد از مهم‌ترین آن‌ها اشاره خواهد شد.

چرا تهران؟

بسیاری از منتقدان معتقدند که تهران به دلیل آلودگی‌ هوا و صدا نمی‌تواند مکان مناسبی برای تنها یوزهای آسیایی در اسارت در کل دنیا باشد که جمعیت‌شان به صورت تقریبی کم‌تر از ۵۰ فرد تخمین زده شده است.

از نظر این منتقدان پناهگاه حیات‌وحش میاندشت، پارک ملی توران و یا شاید هر منطقه حفاظت‌شده دیگر در ایران جهت استقرار سایت تکثیر در اسارت یوزها نسبت به کلانشهر تهران انتخاب بهتر و درست‌تری بوده است. حال سوال اینجاست که چرا کارشناسان تصمیم گرفتند مرکز نگهداری و تحقیقات یوزپلنگ آسیایی را در تهران بر پا کنند؟



کوشکی و دلبر در آذرماه سال ۱۳۹۳ به تهران منتقل شدند

برای پاسخ به دلیل حضور این دو فرد در تهران، در وهله نخست باید هدف از شکل‌گیری «مرکز نگهداری و تحقیقات یوزپلنگ آسیایی» را دانست. کارشناسان هدف این مرکز را جامه عمل پوشاندن به چند فرصت عنوان می‌کنند که در ذیل به آن‌ها اشاره خواهد شد:

ایجاد دانش تجربی بواسطه‌ی قرار داشتن زیر نظر متخصصین تاکید بر ارزش‌های آموزشی و تحقیقاتی مطالعه و بررسی دقیق بیماری‌ها و انگل‌های این زیرگونه به دلیل احتمال آسیب‌پذیری شدید و بالطبع آن نابودی افراد موثر جمعیت بررسی امکان زادآوری و حفظ ذخیره ژنتیکی نگهداری و مراقبت از سایر افراد احتمالی که می‌توانند در آینده سرنوشتی مشابه کوشکی و دلبر داشته باشند.

از آنجایی که لازمه انجام مطالعات تحقیقاتی، دسترسی دائمی کارشناسان است و متمرکز کردن یک تیم کارشناسی در مناطقی همچون میاندشت یا حتی پارک ملی توران عملا اقتصادی و حتی عقلانی نبود لذا جمع‌بندی تیم کارشناسی متشکل از کارشناسان با تجربه حیات‌وحش، دامپزشکان و البته مشاوران خارجی پروژه بین‌المللی حفاظت از یوزپلنگ آسیایی آن بود که این دو فرد هرچه سریع‌تر به تهران منتقل شوند.

لازم به ذکر است که مساله دسترسی دایمی به این جهت اولویت دارد که کارشناسان باید بتوانند در شرایط بحرانی و حاد در ظرف مدت زمان کم‌تر از ۲ الی ۳ ساعت خود را به محل رسانده و مدیریت لازم را اعمال کنند. بر همین اساس کوشکی (تنها یوزپلنگ آسیایی نر در اسارت در کل دنیا) در آذرماه سال ۱۳۹۳ از محوطه ۱۲ هکتاری پناهگاه حیات‌وحش میاندشت و دلبر (تنها یوزپلنگ آسیایی ماده در اسارت در کل دنیا) نیز در همان زمان از محیط فنس‌کشی شده‌ای در پارک ملی توران به تهران منتقل شدند.



«دکتر ایمان معماریان»، دامپزشک حیات‌وحش چند لحظه بعد از برخورد دارت بیهوشی به کوشکی (تنها یوزپلنگ آسیایی نر در اسارت در کل دنیا) نزدیک می‌شود

یکی دیگر از دلایل انتقال کوشکی و دلبر به تهران عدم امنیت آن‌ها در محوطه‌های فنس‌کشی میاندشت و توران بود. دغدغه‌هایی همچون تامین آب و برق، امکان نزدیک شدن شکارچیان و البته عدم امکان پایش توسط دوربین‌های مداربسته و چک کردن مدام این دوربین‌ها سبب گردید که این دو فرد به تهران منتقل شوند. البته در مقابل یکی دیگر از مزیت‌های شهر تهران را هم نباید از یاد برد؛ امکانات تخصصی و وسایل و تجهیزاتی که هم‌اکنون برای این دو فرد در تهران در نظر گرفته شده، بدون‌تردید در این تصمیم‌گیری نقش به سزایی داشته است.

واقعیت این است که برای تصمیم‌گیری درست در این زمینه کارشناسان از روش ماتریس ارزش‌گذاری استفاده کردند. متدولوژی ماتریس‌ به واقع شکل تکامل‌یافته‌ای از صورت‌ریزهای دوبعدی است که در یک بعدشان انواع فعالیت‌های مرتبط با پروژه و در بعد دیگرشان فهرستی از پارامترهای زیست‌محیطی، اقتصادی و اجتماعی که ممکن است تحت‌تاثیر فرآیند اجرای پروژه قرار گیرند، تنظیم شده است. به بیان دیگر ماتریس را می‌توان دو صورت ریز مجزا دانست که فاکتورهای آن در دو فهرست عمود بر هم قرار گرفته باشند.

فصل مشترک هر پارامتر ستونی با یک فاکتور نشانگر اثر یا یکی از فعالیت‌های مربوط به آن است. در این مورد خاص فاکتورهایی مانند امکان دسترسی، تامین برق، تامین آب، استفاده از موبایل جهت مواقع اورژانس، فضای دسترسی، امکان استفاده از اینترنت، امکان پایش مداوم دوربین‌ها و تعمیر آن‌ها در صورت بروز مشکل و حتی محبوبیت اجرای طرح در نظر افکار عمومی لحاظ گردیده و بر مبنای نتایج حاصل از این ماتریس گزینه‌هایی به ترتیب اولویت‌ مطرح شده است.