معاون برنامه‌ریزی و پشتیبانی نظام دامپزشکی استان تهران در گفت‌وگو با حکیم مهر:
شرکت سبز سلامت باید در صورت عدم پرداخت دستمزد مسئولین فنی بهداشتی مسئولیت‌پذیر باشد/ پیش‌بینی مشاور حقوقی برای دفاع از حق و حقوق مسئولین فنی بهداشتی استان تهران
 
 

حکیم مهر- محسن طاهرمیرزایی: پنجمین جلسه هماهنگی اجرای دستورالعمل اجرایی ماده ۱۹ آیین‌نامه اجرایی نظارت بهداشتی دامپزشکی، ابلاغی سازمان دامپزشکی کشور با حضور مسئولین و نمایندگان اداره کل دامپزشکی استان تهران، نظام دامپزشکی استان، شرکت نظام سبز سلامت صندوق تعاون و رفاه سازمان نظام دامپزشکی جمهوری اسلامی ایران و مسئولین فنی بهداشتی در سالن جلسات شورای نظام دامپزشکی استان تهران برگزار شد.

به گزارش حکیم مهر، در این جلسه شیوه‌نامه اجرایی ماده ۶ دستورالعمل اجرایی ماده ۱۹ موضوع نحوه دریافت وجه و پرداخت حقوق و مزایای مسئولین فنی بهداشتی مورد بررسی قرار گرفت و اصلاحاتی در اجرای مواد ۱۹ و ۱۸ آیین نامه اجرایی نظارت بهداشتی، صورت پذیرفت. به همین بهانه و به منظور بررسی دقیق‌تر ماحصل جلسه، به سراغ «دکتر محسن مشکوة» معاون برنامه‌ریزی و پشتیبانی نظام دامپزشکی استان تهران رفتیم.

حکیم مهر: آقای دکتر، وضعیت فعالیت مسئولین فنی بهداشتی دامپزشکی در استان تهران چگونه است؟

استان تهران یک تفاوت با سایر استان‌ها دارد و آن اینکه تعداد مسئولین فنی بهداشتی ما نزدیک به ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ نفر برآورد می‌شود که نسبت به استان‌های دیگر خیلی بیشتر است. مسئولین فنی بهداشتی در کشتارگاه‌های دام و طیور، مراکز بسته‌بندی گوشت قرمز، مرغ، ماهی و مراکز جمع‌آوری تخم‌مرغ و بسته‌بندی تخم‌مرغ، کارخانه‌های خوراک دام، کارخانه‌های جوجه‌کشی و همین‌طور مراکز نگهداری و پرورش دام، دامداری‌های صنعتی و نیمه‌صنعتی، مراکز صید و شناورها، سردخانه‌های مواد پروتئینی و...  باید مسئولیت‌هایی را در رابطه با نظارت بهداشتی عهده‌دار باشند و استان تهران یکی از استان‌هایی است که شاید بتوان گفت بیشترین تعداد مسئولین فنی بهداشتی را در خود جا داده است.

حکیم مهر: اخیرا جلسه مشترکی میان اداره کل، نظام و شرکت نظام سبز سلامت برگزار شد. ماحصل این جلسه چه بود؟

در سال جاری سازمان دامپزشکی کشور و همین‌طور اداره کل دامپزشکی استان تهران، در راستای ساماندهی موضوع مسئولین فنی بهداشتی از نظر اجرای دستورالعمل اجرایی ماده ۱۹ ابلاغیه سازمان دامپزشکی کشور، نسبت به گذشته تلاش و حمایت بیشتری به خرج دادند. یکی از نمودهای این تلاش، برگزاری جلسات در سطح استان‌های مختلف از جمله استان تهران برای اجرای این طرح بود.

ما از ابتدای سال چندین جلسه را در نظام دامپزشکی استان تهران و همینطور اداره کل دامپزشکی استان تهران و با حضور مسئولین ذی‌ربط برگزار کردیم و بنا داریم که در سال جاری بحث ماده ۱۹ را عملا اجرایی کنیم. برای اینکه کار با یک مکانیسم درست پیش برود، در درجه اول کشتارگاه‌های طیور، دام، مراکز بسته‌بندی و سردخانه‌ها را در اولویت اول اجرای ماده ۱۹ قرار دادیم تا بعد به سراغ سایر مراکزی که مسئول فنی بهداشتی دارند، حرکت کنیم. این پنجمین جلسه‌ای بود که در نظام دامپزشکی استان تهران برگزار شد و نمایندگان اداره کل دامپزشکی استان و نظام استان تهران و مدیرعامل شرکت نظام سبز سلامت صندوق تعاون و رفاه سازمان نظام دامپزشکی به همراه ۲ نفر از مسئولین فنی در این جلسه حضور داشتند. هدف ما این است که از ابتدا شفاف برخورد و سوء‌تفاهم‌های گذشته نسبت به موضوعات اجرای ماده ۱۹ را برطرف کنیم.

لازمه‌ی اجرای ماده ۱۹ بر اساس دستورالعمل‌های ابلاغی سازمان در سال ۹۵ و همچنین بازنگری پنجم، انجام برخی کارهاست؛ از جمله اینکه در ماده ۶ یا بند ۶ دستورالعمل روش‌هایی برای اجرای ماده ۱۹ و قطع ارتباط مالی مسئولین فنی بهداشتی با کارفرما یا متصدی مرکز ارائه شده است.

حکیم مهر: ماده ۶ چه می‌گوید؟

در ماده ۶ گفته می‌شود که باید از سامانه بانک یا موسسات مالی اعتباری یا از صندوق‌های وابسته به شرکت‌های تعاونی غیرانتفاعی صنفی استفاده کرد. این صندوق می‌تواند وابسته به شرکت تعاونی انجمن‌هی صنفی کارفرمایی یا مربوط به همان صندوق تعاون و رفاه باشد. در حال حاضر صندوق وابسته به شرکت‌های تعاونی انجمن‌های صنفی انجمن مسئولین فنی بهداشتی یا کارفرمایی وجود ندارد و تنها صندوقی که می‌توان از آن استفاده کرد، همان شرکت نظام سبز سلامت است که وابسته به صندوق تعاون و رفاه سازمان نظام دامپزشکی است.

ما برای ورود به این عرصه، آن شیوه‌نامه یا دستورالعملی را که شرکت سبز سلامت تهیه کرده و در خیلی از استان‌ها مبنای اجرا قرار گرفته را بررسی کردیم تا نکات مثبت و منفی آن را مشخص کنیم و به مواردی که در گذشته مورد اعتراض مسئولین فنی بهداشتی بود برخورد کردیم.

حکیم مهر: چه مواردی؟

از جمله اینکه در یکی از بندهای این دستورالعمل اشاره می‌کرد که در هنگام عقد قرارداد، شرکت نظام سبز سلامت هیچ‌گونه مسئولیتی در مورد عدم پرداخت حقوق، دستمزد و مزایای مسئولین فنی بهداشتی ندارد که این یک نقص است و شرکت سبز سلامت باید اینجا مسئولیت‌پذیر باشد. ضمن اینکه در گذشته هم این مسئولیت را به گونه‌ای اجرا کرده و اگر خسارتی وارد شده، به گونه‌ای پذیرفته است، اما عملا چون این بند در اینجا آمده بود، سبب می‌شد که اینطور برداشت شود که شرکت سبز سلامت یک قرارداد می‌بندد و کارمزدی را دریافت می‌کند و می‌رود. در حالی که قاعدتا باید مسئولیت‌های سنگین‌تری در اجرای ماده ۱۹ داشته باشد. این یکی از مواردی بود که مورد اعتراض بود و قرار شد اصلاح شود.

حکیم مهر: دقیقا چه اصلاحی در آن صورت گرفت؟

به جای این گزاره که شرکت نظام سبز سلامت هیچ‌گونه مسئولیتی ندارد، گفته شود که احتمالا اگر کارفرما یا متصدی یکی از این مراکز از نظر پرداخت حقوق و مزایای مسئولین فنی بهداشتی اهمال یا تاخیر کند یا عدم پرداخت داشته باشد، قاعدتا باید یک مکانیسم حقوقی پیش‌بینی و یک‌سری افراد به عنوان مشاور حقوقی باشند که بتوانند این موارد را از مجاری قانونی طی کنند. به همین دلیل پیشنهاد ما این بود که ما اگر بخواهیم در سطح استان تهران از شرکت نظام سبز سلامت استفاده کنیم، باید مشاورین حقوقی را در اختیار داشته باشیم که اگر جایی نسبت به مسئول فنی بهداشتی اجحافی صورت می‌گیرد یا حق و حقوقی پرداخت نمی‌شود، بدون اینکه خودش دچار مشکل شود، به این مشاور حقوقی مراجعه و از طریق مجاری قانونی برای پیگیری اقدام شود.

از نظر تجربه هم واقعیت امر این است که یکی از دلایل عدم اجرای ماده ۱۹ این بوده که نه نظام دامپزشکی و نه شرکت سبز سلامت، ابزار قانونی لازم را برای برخورد با کارفرمایی که همکاری لازم را نمی‌کند، در اختیار نداشتند، اما ادارات کل دامپزشکی یا سازمان دامپزشکی این ابزار را در اختیار دارند، چون قانون تکلیف را مشخص کرده است. کما اینکه در آیین‌نامه اجرایی نظارت بهداشتی دامپزشکی و همین‌طور در ماده ۳۴ قانون برنامه ششم توسعه گفته شده که همه مراکز تولیدی باید مسئول فنی بهداشتی بگیرند و تولید باید زیر نظر مسئولین فنی بهداشتی انجام شود. مسئولیت کارگاه یا مرکز تولیدی اهمال‌کننده با اداره کل دامپزشکی استان است. به همین دلیل بحث چگونگی حمایت اداره کل در اجرای شیوه‌نامه مورد اصلاح و تاکید قرار گرفت تا اداره کل با استفاده از ابزاری که در اختیار دارد نقش حمایتی پررنگ‌تری انجام دهد.

موضوع بعدی در رابطه با بحث قراردادها بود. در حال حاضر برخی قراردادها ۲ امضایی و ۳ امضایی است که قرار شد قرارداد بین کارفرما، مسئول فنی بهداشتی و شرکت نظام سبز سلامت به‌عنوان ۳ پایه و علاوه بر آنها، نظام دامپزشکی استان و اداره کل دامپزشکی استان منعقد و آنها نیز پای قرارداد را امضا کنند. یعنی قرادادی که منعقد می‌شود، با ۵ امضا قدرت اجرایی بیشتری داشته باشد و تعهد بیشتری را برای طرفین ایجاد کند.

مشکل دیگری که در رابطه با قطع ارتباط مالی داریم، بحث ماده ۱۸ یعنی حقوق مسئولین فنی بهداشتی است. بر اساس مصوبه‌ هیات وزیران درخصوص حقوق مسئولین فنی بهداشتی، مبنای حقوق این عزیزان همان مبنای دستمزد روزانه‌ای است که توسط شورای عالی کار در هر سال مشخص می‌شود. این رقم به عنوان مبنا ضرب در ضریبی برای مدرک تحصیلی می‌شود. مثلا برای دکتر دامپزشک، آن حقوق پایه روزانه مصوب شورای عالی کار، در عدد ۳ ضرب می‌شود. همچنین برای سختی کار در عدد دیگری ضرب می‌شود. این ضریب برای منطقه فعالیت نیز وجود دارد. بحث این بود که در خیلی از مواقع حقوقی که مصوبه هیات وزیران بود، به درستی در اختیار مسئولین فنی بهداشتی قرار نمی‌گیرد یا اگر می‌گیرد، مشکلاتی را به همراه دارد.

یکی از بحث‌ها این بود که مفاد ماده ۱۸ از نظر حقوق و مزایای مسئولین فنی بهداشتی به گونه‌ای تعریف و اعمال شود که مشکلی در عمل و اجرا پیش نیاید. در واقع همه اهداف ما این بود که بتوانیم این دستورالعمل را اجرایی کنیم و مورد رضایت طرفین هم باشد. قرار بر این شد که ما به‌عنوان نظام دامپزشکی استان با همکاری مسئولین فنی بهداشتی روی این شیوه‌نامه کار کنیم و پیش‌نویس اصلاحیه روی شیوه‌نامه را در اختیار اداره کل و شرکت نظام سبز سلامت قرار دهیم تا اگر آنها هم نقطه‌نظری دارند، در آن ملحوظ کنند. در نهایت یک جلسه برای تصویب نهایی شیوه‌نامه برگزار و شیوه‌نامه مبنای کار برای استان تهران قرار گیرد و ما بتوانیم دستورالعمل اجرایی ماده ۱۹ را برای مسئولین فنی بهداشتی در سطح استان تهران پیاده کنیم.

حکیم مهر: آیا شیوه‌نامه پتانسیل این را دارد که برای کل کشور اجرایی شود؟

شکی نیست که اگر ما بتوانیم این شیوه نامه را به خوبی تدوین و اشکالات وارد به آن را برطرف کنیم، قطعا بسیاری از استان‌ها از آن استقبال خواهند کرد. همیشه نیز همین‌طور بوده که تصمیماتی در استان تهران به‌عنوان الگو گرفته شده و اگر تصمیمات درستی بوده، قاعدتا در سایر نقاط کشور هم قابلیت اجرا داشته است.

حکیم مهر: جلسه آینده چه زمانی برگزار می‌شود؟

ما در حال پیگیری اصلاحات روی پیش‌نویس هستیم و امیدواریم که بتوانیم هفته آینده جلسه بعدی را داشته باشیم.

حکیم مهر: ممنون از فرصتی که در  اختیار ما قرار دادید.