طراحی نرم‌افزار جامع برای شناسایی پرندگان

حکیم مهر: برنامه «مرلین» (Merlin) یکی از نرم‌افزارهایی است که آزمایشگاه پرنده‌شناسی کورنل طراحی کرده است تا با استفاده از داده‌های پرنده‌نگران سراسر دنیا و با کمک هوش مصنوعی، افراد مختلف بتوانند پرندگانی را که در اطراف خود می‌بینند یا صدایشان را می‌شنوند، شناسایی کنند.

به گزارش حکیم مهر به نقل از پیام ما، این برنامه در سال ۲۰۱۴ با هدف پاسخ به سؤال «این چه پرنده‌ای است؟» راه‌اندازی شد. نام «مرلین» اشاره به پرنده‌ای از خانواده شاهین‌ها دارد که با وجود جثه کوچک، بسیار سریع و چابک است. مرلین پرنده‌ای است که در نیمکره شمالی و از جمله در ایران دیده می‌شود و در فارسی به «تُرُمتای» معروف است.  توسعه‌دهندگان این برنامه همواره تلاش کرده‌اند مرلین، همانند پرنده‌ای که نام خود را از آن گرفته است، بتواند با سرعت و دقت، پرنده‌ها را شناسایی کند. نسخه‌های اولیه مرلین متکی به داده‌هایی بود که آزمایشگاه کورنل از پایگاه ثبت داده‌های خود به نام ایبرد (eBird) جمع‌آوری می‌کرد.

بسیاری از پرنده‌نگران برای ثبت مشاهدات خود از ایبرد استفاده می‌کنند و اطلاعاتی مانند زمان و مکان مشاهده هر پرنده را در این بستر ثبت می‌کنند. از سال ۲۰۱۷ هوش مصنوعی به مرلین اضافه شد تا شناسایی پرندگان با استفاده از میلیون‌ها عکس و صدایی که پرنده‌نگرهای مختلف در پایگاه داده ایبرد ثبت می‌کنند، آسان‌تر و پیشرفته‌تر شود. این نرم‌افزار برای هر دو سیستم‌عامل اندروید و آی‌اواس در دسترس است و قابلیت چند مدل شناسایی را دارد.

در شناسایی عکس، می‌توانید با دوربین گوشی خود از پرنده عکس بگیرید یا عکسی را از گالری تصاویر خود بارگذاری کنید. مرلین بر اساس زمان و مکان، اگر در دسترس باشند، بهترین پیشنهادهای خود را به شما نشان می‌دهد. برای شناسایی با صدا، مرلین به‌طور زنده به صداهای اطراف شما گوش می‌دهد و بر اساس مکان و تعداد پرندگانی که در این محل می‌شناسد، در لحظه پیشنهادهایی ارائه می‌کند. امکان ذخیره صداهای ضبط‌شده و حتی اشتراک‌گذاری آنها با دیگران هم وجود دارد. نوع دیگری از شناسایی، بر اساس توصیف پرنده است.

زمانی که عکس یا صدایی از پرنده ندارید، اما می‌توانید ویژگی‌های مختلف آن، مانند رنگ، جثه و رفتار را توصیف کنید و اطلاعاتی مانند زمان و مکان مشاهده را وارد کنید، مرلین تلاش می‌کند نزدیک‌ترین گزینه به توصیف شما را پیدا کند.  با پیشرفت قابلیت‌های هوش مصنوعی و همچنین گسترش پایگاه داده‌ای که مرلین از آن استفاده می‌کند، این برنامه در شناسایی بصری تا ۹۸ درصد دقیق عمل می‌کند. علاوه بر امکان شناسایی، مرلین نوعی پایگاه اطلاعاتی هم محسوب می‌شود. با دانلود بسته‌های پرنده که مربوط به مکان‌های مختلف هستند، همیشه به بانک اطلاعات پرندگان یک منطقه، حتی به‌صورت آفلاین، دسترسی دارید. برای مثال، در بسته پرندگان خاورمیانه، تمام پرندگانی که در این منطقه دیده می‌شوند فهرست شده‌اند و پروفایل هر پرنده، علاوه بر تعدادی عکس و صدا، شامل توصیفی مختصر همراه با نقشه پراکنش آن گونه می‌شود.

امکان استفاده آفلاین از نرم‌افزار مرلین و رایگان بودن همه قابلیت‌های آن، این برنامه را به ابزاری محبوب برای پرنده‌نگرها و همه کسانی که نسبت به پرندگان کنجکاو هستند، تبدیل کرده است. ترجمه فارسی این برنامه به‌تازگی به پایان رسیده است و در حال حاضر قابلیت تغییر زبان برنامه به فارسی، در آخرین نسخه اندروید آن، برای همه در دسترس است. به‌زودی و با انتشار به‌روزرسانی مرلین برای آی‌اواس، این برنامه برای دارندگان آیفون نیز به فارسی در دسترس قرار خواهد گرفت.